Ośrodek Oporu Jastarnia

dnia

W 1936 roku Prezydent RP uznał Półwysep Helski za Rejon Umocniony. W tym samym czasie podjęto decyzję o konieczności budowy fortyfikacji zabezpieczających port w Helu od strony lądu. Budowę schronów w Jastarni rozpoczęto dopiero w roku 1939, wynikało to z faktu, iż w pierwszej kolejności postawiono na budowę baterii artylerii nadbrzeżnej w Helu. Budowę schronów rozpoczęto w dniu 15 maja 1939 roku z planowanym zakończeniem na dzień 15 listopada 1939 r. Projektantami umocnień byli majorowie Schmidt i Draguła. Wytypowany rejon obrony miał szerokość około 430 metrów (szerokość Półwyspu) oraz głębokość około 500 metrów. Zaplanowana została budowa 4 ciężkich żelbetowych schronów fortyfikacji stałych oraz tyłowe pozycję wspierające złożone z fortyfikacji polowych (z czterech planowanych budowli polowych wybudowano tylko jedną). Cztery główne, ciężkie schrony noszące nazwy: „Sokół”, „Sabała”, „Saragossa” i „Sęp”, dysponowały, jak na ówczesne czasy nowoczesnym wyposażeniem (np. stacjonarne armaty przeciwpancerne w kopułach, takie rozwiązanie posiadała w Europie tylko Francja).

Wybuch wojny zastał fortyfikacje gotowe do obrony, jednak nie były one w pełni wyposażone (przykładowo: brakowało części uzbrojenia, systemów wentylacyjnych). Prace wykończeniowe trwały przez cały czas Obrony Wybrzeża. W czasie jej trwania pozycja nie była atakowana.

W latach 1940-45 wojska niemieckie utrzymywały w sprawności obiekty Ośrodka Oporu Jastarnia między innymi jako schrony przeciwlotnicze, schron „Sęp” pełnił funkcję jako posterunek obserwacyjny. Wiosną 1945 roku Ośrodek Oporu Jastarnia został ponownie w pełni obsadzony przez oddziały niemieckie, 10 maja garnizon Hel poddał się nacierającym wojskom radzieckim.

W 1953 roku Marynarka Wojenna przeprowadziła ewidencję schronów, weszły one w skład systemu przeciwdesantowego, jednak nie wykonano żadnej modernizacji ani remontu. Wykorzystanie schronów zostało przewidziane jedynie na wypadek wojny.
Pod koniec lat 70-tych wojsko ostatecznie zrezygnowało z wykorzystania tych schronów w planie obrony kraju. W dniu 15.06.1999 roku Wojewódzki Konserwator Zabytków uznał Ośrodek Oporu Jastarnia za zabytek. W 2000 roku fortyfikacje zostały przekazane w zarządzanie cywilne, co umożliwiło powstrzymanie ich dewastacji i przeprowadzenie prac konserwatorskich. Można śmiało powiedzieć, że tchnięto w nie nowe życie. Moim zdaniem, miejsce godne odwiedzenie.




Skomentuj

Proszę zalogować się jedną z tych metod aby dodawać swoje komentarze:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Połączenie z %s